Những bất thường sau khi sinh


Spread the love

Sau khi sinh, một số sản phụ có thể gặp vài hiện tượng bất thường khá nguy hiểm nếu không được phát hiện sớm và xử lý kịp thời… Chẳng hạn như:

Căng sữa và tắc tia sữa:

Vài ngày sau khi sinh, vú cương to vì đã tiết sữa đầy đủ. Vú nóng, nặng cứng, có khi căng. Đây là hiện tượng bình thường. Cho trẻ bú ngay thì các hiện tượng trên sẽ hết. Nếu vì lý do gì đó mà trẻ không bú được thì cần vắt sữa hoặc cho trẻ khác bú (bú chực).

Sữa trong vú nếu không ra ngoài được do tia sữa bị tắc nghẽn, do viêm đầu vú hoặc nứt kẽ đầu vú, sẽ rất nhanh chóng bị nhiễm khuẩn dẫn đến viêm tuyến sữa, viêm ống dẫn sữa. cuối cùng là áp xe vú.

Để tránh áp xe vú phải xử lý thật sớm tắc tia sữa, không để sữa bị ứ đọng trong vú. Hút bằng máy ít có tác dụng vì dễ làm phù quanh các ống dẫn sữa ở đầu vú. Chườm nóng, xoa bóp nhờ một đứa trẻ khỏe hơn, lớn hơn bú ngay từ lúc mới tắc là biện pháp tốt nhất. Nếu đã đỏ tấy một vùng trên vú thì chườm nóng và vắt sữa là biện pháp thích hợp nhất.

Trong trường hợp đầu vú xước hoặc rạn nứt thì nên làm ẩm ướt đầu vú bằng glycerin, thuốc mỡ Corticoid tổng hợp hoặc mystatin. Nên vắt sữa vì nếu để trẻ bú thì người mẹ sẽ rất đau Không rửa vú bằng xà phòng và không bôi cồn. Nứt đầu vú thường do nấm.

Đau vùng tầng sinh môn:

Tầng sinh môn hay bị chấn thương và cũng dễ bị cắt rộng khi đẻ con so, đầu thai to, hoặc do tầng sinh môn giãn nở ít. Vùng này được tưới máu dồi dào nên dễ liền. Trong vài ngày đầu sản phụ cũng cảm thấy đau nhiều, khó chịu và khó khăn khi di chuyển, đi lại lúc đã tan hết thuốc tê, giảm dần, và hết đau sau sinh một tuần. Tuy nhiên, để có thể ngồi được như bình thường thì phải 2 tuần sau, thậm chí có bà mẹ đau gần một tháng. Để bớt đau đớn, bạn nên vận động, tập luyện sàn khung xương chậu càng sớm càng tốt cho mau lành vết thương.

Tầng sinh môn rất dễ bị nhiễm khuẩn, cần giữ vệ sinh vết khâu thật sạch, sau khi đi cầu, đi tiểu, nên rửa sạch và lau khô. Khi ngồi nhiều bị đau, nên nằm xuống để tránh lực ép lên vết khâu.

Khi thấy đau nhức, có cảm giác bị cắn rứt, bị phù nề và khi có mủ phải báo ngay cho bác sĩ để được cắt chỉ sớm, rửa bằng thuốc sát khuẩn (polividine) tại chỗ và băng sạch. Nếu viên nhiễm rộng hoặc nặng thì nên đi bệnh viện ngay.

Rối loạn tiết niệu:

Vấn đề này thường ít xảy ra nhưng nếu có thì rất nguy hiểm. Có 2 loại rối loạn:

Bí tiểu:

Sản phụ không tiểu tiện được vì thành trước âm đạo bị thay đổi hoặc bị chấn thương làm niệu đạo bị gấp hoặc Cơ cổ bàng quang bị đóng chặt. Sản phụ bị bí tiểu, bụng dưới to, đau do bàng quang đầy và căng.

Nước tiểu dầm dề:

Có 2 nguyên nhân:

-Rò bàng quang âm đạo: do thành trước âm đạo bị rách sau khi dùng phoóc xép hay giác hút để kéo thai ra. Phải mổ khâu lại lỗ rò.

-Do cổ bàng quang bị tổn thương, Cơ thắt ở cổ bàng quang không hoạt động được tốt sau khi sinh. Tổn thương này thường tạm thời và không kéo dài. Điều trị không phức tạp.

Đường ruột:

Có thể một vài ngày đầu sau sinh bạn sẽ không đi cầu, do thụt tháo trước sinh hoặc trong khi sinh em bé chui ra đến đâu, đẩy hết phân trong ruột ra đến đó. Sau khi sinh, nằm một chỗ, ít vận động khiến ruột cũng giảm nhu động nên khó đi cầu, hoặc do ăn uống kiêng khem, thiếu rau, chất xơ để kích thích ruột, rồi do đau ở vết may làm bạn sợ, mất cảm giác đi cầu.

Để khắc phục, bạn hãy đứng dậy, vận động đi lại càng sớm càng tốt. Uống nhiều nước và ăn thức ăn có nhiều chất xơ. Khi thấy mắc đi cầu hãy đi ngay, tuy nhiên, đừng rặn thái quá. Nếu thấy bị bón quá, bạn có thể dùng thuốc bơm hậu môn để đi cầu cho dễ hơn. Khi đi cầu, nên dùng một miếng băng sạch áp vào vết may tầng sinh môn cho bớt căng, bớt đau, và cũng để cho bạn yên tâm hơn.

Đau bụng hậu sản:

Đau quặn ở bụng dưới, đau từng cơn, khi đau thấy nổi một cục cứng, nhất là khi cho bé bú, đó là do dạ con đang co thắt. Đây là dấu hiệu tốt, chứng tỏ cơ thể đang từ từ trở lại bình thường. Các cơn đau xuất hiện nhiều ở 3 ngày đầu sau sinh, giảm dần và hết đau khoảng 7 ngày sau đó. Không nên tự ý uống thuốc giảm đau, sẽ ảnh hưởng đến sữa mẹ.

Đau bụng dưới:

Sau sinh, tử cung co hồi lại chỉ còn như quả bưởi, sờ thấy đáy tử cung ở rốn. Chỉ một tuần sau đã thu hồi bằng một nửa và một tuần nữa thì không còn sờ nắn thấy tử cung ở trên bụng nữa. Sản phụ thường không cảm thấy đau. Nếu thấy đau thi phải khám xem có viêm nhiễm không. Nhiễm trùng ở dạ con, đau bụng dưới. viêm ruột thừa, viêm phần phụ, viêm đại tràng đều có thể gây đau bụng dưới.

Khi thấy tử cung có chậm, sản dịch hôi và sốt, thì phải nghỉ tới viêm dạ con (niêm mạc) và tìm ngay nguyên nhân nhất là xem có sót nhau không? Viêm dạ con để chậm rất nguy hiểm vì chuyển biến thành thể nặng rất nhanh.

Sản dịch:

Ra máu ở âm đạo từ sau khi sinh cho đến 2 tuần sau, một số bà mẹ có thể gặp hiện tượng này đến 6 tuần. Lúc đầu máu ra máu nhiều , đỏ tươi, sau đó sậm, ít dần, thành màu hồng nhạt, rồi lầy nhầy như máu cá, và hết hẳn. Bạn có thể dứt nhanh hơn nếu cho Con bú, vì khi ấy, dạ con co thắt nhiều, siết chặt các mạch máu bị tổn thương và sẽ cầm máu tốt hơn.

Trong thời kỳ này, bạn phải mang băng vệ sinh để thấm máu không  nên dùng vải hoặc giấy dơ. Tuyệt đối chỉ đeo băng vệ sinh ở bên ngoài chứ không nhét bông gòn vào âm đạo, làm sản dịch không thoát ra được gây nhiễm trùng, rất nguy hiểm.

Rối loạn tâm thần:

Hiện tượng này ít gặp. Do bệnh cũ tái phát, do lo lắng ưu tư vì những hoàn cảnh éo le của cá nhân và gia đình. Có nhiều thể hiện khác nhau. Phải điều trị theo cách chữa của khoa tâm thần, chủ yếu là các biện pháp hỗ trợ tinh thần.

Chảy máu muộn sau sinh:

Đây là một bất thường nếu máu lại chảy ra vào ngày thứ hai, thứ ba hay muộn hơn sau khi sinh. Nguyên nhân chính là ở vùng nhau bám cổ tử cung co hồi kém, hoặc là do sót nhau. Trường hợp này phải báo với bác sĩ ngay để được dùng thuốc có tử cung mạnh và xoa bóp tử cung để cầm máu.